عدل ایرانیان
|
1405-07-15
در این بخش با اصول تنظیم قرارداد، شرایط صحت معامله، انواع خیار و حق فسخ، وکالت‌نامه و وکالت تام‌الاختیار، داوری و دعاوی شرکت‌ها و کسب‌وکارها آشنا می‌شوید. یک قرارداد دقیق جلوی بیشتر دعاوی آینده را می‌گیرد؛ وکلای عدل ایرانیان در تنظیم، بررسی و دعاوی قراردادی همراه شما هستند.
طبق ماده ۱۰ قانون مدنی، قراردادهای خصوصی نسبت به کسانی که آن را منعقد کرده‌اند نافذ است، به شرط اینکه خلاف صریح قانون نباشد. یعنی طرفین آزادی زیادی در تعیین شروط دارند، اما همین آزادی باعث می‌شود یک بند مبهم یا ناقص بتواند سال‌ها اختلاف ایجاد کند. بخش بزرگی از پرونده‌های ملکی، تجاری و حتی کیفری (مانند کلاهبرداری و خیانت در امانت) ریشه در قراردادهای بد تنظیم‌شده دارند.
| شرط | توضیح | اثر نبودن شرط |
|---|---|---|
| قصد و رضای طرفین | طرفین واقعاً قصد معامله داشته و مجبور نشده باشند | معامله بدون قصد باطل و معامله با اکراه غیرنافذ است |
| اهلیت طرفین | بالغ، عاقل و رشید بودن طرفین | معامله با محجور غیرنافذ است |
| موضوع معین | مورد معامله دقیقاً مشخص و قابل تسلیم باشد | ابهام در موضوع می‌تواند معامله را باطل کند |
| مشروعیت جهت | انگیزه تصریح‌شده معامله نامشروع نباشد | معامله با جهت نامشروع باطل است |
این شرایط در ماده ۱۹۰ قانون مدنی آمده است. برای آشنایی با قراردادهای مبهم و آثار آن‌ها مقاله ابطال قراردادهای مالی مبهم را بخوانید.
قانون مدنی در ماده ۳۹۶ خیارات مختلفی را پیش‌بینی کرده است که به طرف متضرر اجازه فسخ قرارداد را می‌دهد. مهم‌ترین آن‌ها در عمل:
| خیار | چه زمانی ایجاد می‌شود؟ | نکته کاربردی |
|---|---|---|
| خیار شرط | وقتی در قرارداد حق فسخ برای یکی از طرفین شرط شود | مدت آن باید دقیقاً مشخص باشد |
| خیار غبن | وقتی یکی از طرفین در قیمت فاحشاً متضرر شده باشد | باید فوراً پس از اطلاع از غبن اعمال شود |
| خیار عیب | وقتی کالا یا ملک عیب پنهان داشته باشد | امکان فسخ یا گرفتن تفاوت قیمت (ارش) |
| خیار تدلیس | وقتی یک طرف با فریب، طرف دیگر را به معامله کشانده باشد | ممکن است جنبه کیفری هم داشته باشد |
| خیار تخلف شرط | وقتی طرف مقابل به شرط ضمن عقد عمل نکند | ابتدا الزام به انجام شرط، سپس فسخ |
تفاوت خیار شرط و شرط خیار را در خیار شرط چیست؟ توضیح داده‌ایم.
وکالت‌نامه رسمی یکی از پرکاربردترین قراردادهاست؛ به‌ویژه در خرید و فروش ملک و خودرو. وکالت بلاعزل اگر ضمن عقد لازم شرط نشده باشد، می‌تواند با فوت موکل باطل شود و همین موضوع منشأ اختلافات زیادی است. پیش از دادن یا گرفتن وکالت، مقالات وکالت تام‌الاختیار و توکیل و حق توکیل به غیر را بخوانید.
اختلاف شرکا، مطالبات شرکت‌ها از مشتریان، ورشکستگی، تخلفات مدیران و قراردادهای تأمین کالا و خدمات از رایج‌ترین دعاوی تجاری هستند. درج شرط داوری در قراردادهای تجاری می‌تواند حل اختلاف را سریع‌تر و محرمانه‌تر کند. برای مدیریت حقوقی کسب‌وکار، مقاله وکیل شرکت‌های خصوصی را ببینید.
وکلای پایه یک دادگستری موسسه حقوقی عدل ایرانیان پرونده‌های قرارداد و دعاوی تجاری را از مرحله مشاوره و بررسی مدارک تا صدور و اجرای حکم پیگیری می‌کنند. برای دریافت مشاوره با شماره ۰۲۱-۴۷۷۸۳۰۰۰ تماس بگیرید یا از صفحه وکلای عدل ایرانیان وکیل متخصص را انتخاب کنید.
بله. قرارداد عادی بین طرفین معتبر است، اما در برابر انکار یا ادعای جعل باید اصالت آن ثابت شود؛ قرارداد رسمی چنین مشکلی ندارد.
فقط اگر یکی از خیارات قانونی یا حق فسخ قراردادی وجود داشته باشد؛ در غیر این صورت قرارداد لازم است و فسخ یک‌طرفه اثری ندارد.
اختلاف به جای دادگاه توسط داور منتخب طرفین و معمولاً سریع‌تر و تخصصی‌تر حل می‌شود و رأی داور قابل اجراست.
وکالت با فوت موکل یا وکیل منفسخ می‌شود، حتی اگر بلاعزل باشد؛ به همین دلیل در معاملات ملکی انتقال رسمی سند اهمیت دارد.
مبلغی که در قرارداد به عنوان خسارت تأخیر یا عدم انجام تعهد تعیین می‌شود و دادگاه معمولاً همان را مبنای حکم قرار می‌دهد.
مشاوره حقوقی رایگان
دستیار هوشمند عدل ایرانیان
پاسخ سریع به سوالات حقوقی شما
